Kızdırma bujilerinin fonksiyonu

Dizel motoru, benzin motorunun aksine kendi kendine ateşlenen bir motordur. Emilen hava silindirlerin içinde sıkıştırma yoluyla yakl. 700-900°C’lık bir sıcaklığa kadar ısıtılarak yakıt püskürtüldüğünde oluşan karışımın kendi kendine tutuşması sağlanır. Dizel motorları bu yüzden benzin motorlarından daha yüksek bir sıkıştırma oranı (20-24) ve buna uygun olarak da daha sağlam bir tasarım gerektirir. Gerekli sıcaklığa ulaşılmasını, soğuk çalıştırma ya da don soğukluğu gibi elverişsiz kullanım şartları altında da güven altına alabilmek için, yanma odasına ek ısı iletilmek zorundadır.

Kızdırma bujisi bu süreçte prensip olarak bir elektrikli su ısıtıcı gibi çalışır. Elektrik enerjisi bir kızdırma rezistansından geçirilir, o da bu sırada şiddetle ısınır (1.000°C’ye kadar).

Bununla birlikte bu basit prensip, pratikte uzun ömürlülük, aşırı ısınma koruması ve akım çekişi açılarından bazı zorluklara neden oldu. 1960’lı yıllarda motor çalıştırma işlemleri bu yüzden henüz 30 saniyeye varabilen süreler gerektiriyordu. Bu, 1980’li yıllarda 3-5 saniye gibi kısa çalıştırma sürelerine indirilebildi. TDI motorlarının kullanıma girmesiyle birlikte 0°C’nin üstündeki dış sıcaklıklarda benzin motoru ile hemen hemen hiçbir farklılık algılanamaz oldu. Yalnızca 0°C’nin altındaki sıcaklıklar hala bir ön kızdırma gerektirmeye devam etti.

Ancak bu alandaki gelişim bununla sona ermiş değil. Sonradan kızdırma özelliğine sahip bujilere ihtiyaç duyulmakta. Kızdırma bujileri sadece çalıştırma süreci sırasında değil, sıcaklığa bağlı olarak 3 dakikaya kadar sürebilen motorun ısınması evresi boyunca da harekete geçmelidir. Ancak bu şekilde çalışmanın daha en başından itibaren çok düzgün bir çalışma ve düşük emisyonlar sağlanabilir. Bu da kaçınılmaz olarak, kızdırma bujilerinin uzun ömürlülük açısından çok daha yüksek şartları yerine getirmesini gerektiriyor.

Bunun ötesinde gelecekte, şiddetli bir şarj sonucunda yüksek bir gücü düşük emisyonlarla birlikte elde edebilen düşük sıkıştırmalı dizel motorları kullanılmaya başlanacaktır. Bu türden konseptler gerçi yapılışları gereği kötü bir ilk çalıştırma özelliğine sahiptir. Seramikten yapılma yüksek sıcaklıklı kızdırma bujileri bu noktada, metal kızdırma bujilerinden çok daha fazla ısındıklarından ve ayrıca uzun ömürlü oldukları için belirli avantajlar sağlar.

İleri kızdırma buji teknolojisi sayesinde gelecekte dizel ile benzin motorları arasında çalıştırma özelliği bakımından pek fark görülemeyecektir.