Lambda sensörleri için performans testi

Katalizatörün kullanıma girmesiyle birlikte, lambda sensörü da çevre bilincine sahip otomobil sürücülerinin akıllarında yer etmeye başladı. Ancak lambda sensörünün işlerliğine sadece katalizatörün verimi bağlı değildir. Devre dışı kalmış ya da bozuk lambda sensörleri birtakım problemlere neden olur, örn. yakıt tüketiminin artması, katalizatörün devre dışı kalması ve zarar görmesi, kötü sürüş özellikleri ve nihayet egzoz muayenesinden geçilememesi.

Bu önemli nedenlerden ötürü lambda sensörleri düzenli olarak, her periyodik bakım sırasında ve otomobil egzoz muayenesine girmeden önce, işlerlik açısından test edilir. Bu bakımdan farklı, birbirini tamamlayan yöntemler vardır:

Osiloskop ile işlerlik testi

Teste geçmeden önce, motorun üretici tarafından verilen talimatlara uygun olarak ayarlanmış olduğu kontrol edilir. Bunun ardından, sensörün motor kumandasından ayrılmamasına dikkat edilerek ilgili bağlantı tertibatı ile sensör girişi osiloskop cihazına bağlanır. Lambda sensörü hatasız olarak çalıştığı zaman yaklaşık 2.000 devir/dak. seviyesindeki bir motor devrinde yakl. 300 milisaniyelik bir reaksiyon süresi (“fakir-zengin”) çerçevesinde 0,2 - 0,8 Volt civarında bir gerilim sıçraması görülür. “Zengin-fakir” reaksiyon süresi de aynı aralık içerisindedir.

Sensör çıkışı sabit ya da reaksiyon süresi fazla yavaş ise, lambda sensörü değiştirilmek zorundadır.

Gözle muayene

Gözle muayene, lambda sensörünün işlerliğini kontrol etmek için yeterli olmasa da, prensip olarak her türlü bağlantı kablosu, fiş ve sensör gövdesi, fonksiyon testinden önce gözle muayene edilmelidir, çünkü bunlardaki sapmalar sensör sinyalinin yanıltıcı olmasına neden olabilir.

Sensör koruyucu borunun gözle muayenesi

Daha sensör koruyucu borunun durumu bile olası fonksiyon hataları hakkında uzmana ipuçları verebilir.

Kurum

Şiddetli kurum oluşumu sensörün tıkanmasına neden olur ve tepki süresini olumsuz etkiler. Bunun nedeni fazla “zengin” bir karışım ya da sensör ısıtıcısının hasarlı olması olabilir. Sensör her durumda değiştirilmek zorundadır.

Tortular

Şiddetli beyaz ya da gri tortular, yakıt katkılarının kullanılmakta olduğuna ya da motorun yağ yaktığına işaret eder. Yakıt katkılarındaki ve yağdaki belirli komponentler sensör elemanını kirletir. Kirlenmenin nedeni giderilmeli ve sensör değiştirilmelidir.

Kurşun

Parlak tortular, yakıtta kurşun bulunduğuna işaret eder. Kurşun, sensör elemanındaki ve katalizatör içindeki platini tahriş eder. Sensör değiştirilmek zorundadır. Değişimden sonra, yalnızca kurşunsuz yakıtların kullanılmasına mutlak surette dikkat edilmelidir.